Lãi kép: bắt đầu sớm thắng bắt đầu lớn
Lãi kép nghĩa là nhận lãi trên phần lãi đã có. Ví dụ của SEC cho thấy 730 USD để dành một lần ở mức 5% thành 3,155.02 USD sau 30 năm — và những năm đầu có thể thắng 30 năm sau.
Bản dịch từ bài tiếng Anh. Nếu có khác biệt, bản tiếng Anh là bản chuẩn.
Lãi kép thực chất là gì
Lãi kép nghĩa là tiền của bạn sinh lãi, rồi phần lãi đó tiếp tục sinh lãi. Ủy ban Chứng khoán Mỹ (SEC) giải thích: "Với lãi kép, bạn nhận lãi trên số tiền đã tiết kiệm và trên phần lãi mà số tiền đó sinh ra."
Ví dụ số học đơn giản: 1,000 USD với lãi suất 5%/năm, tính lãi một lần mỗi năm. Sau năm thứ nhất thành 1,050 USD; sang năm thứ hai, 5% tính trên 1,050 USD nên tiền lãi là 52.50 USD, tổng cộng 1,102.50 USD. Khoản chênh lệch 2.50 USD đó chính là ý tưởng cốt lõi.
Công thức, theo Investopedia: giá trị tương lai = P(1+i)^n, và tiền lãi = P[(1+i)^n − 1]. Ví dụ: khoản vay 10,000 USD, lãi suất 5%, trong 3 năm thì tiền lãi là 1,576.25 USD.
Số tiền nhỏ, thời gian dài
Ví dụ của SEC: một chai nước ngọt 2 USD mỗi ngày là 730 USD một năm. Chỉ cần để dành 730 USD một lần rồi giữ ở mức lãi 5%/năm: sau 5 năm thành 931.69 USD, sau 30 năm thành 3,155.02 USD.
Thời gian làm phần việc nặng nhọc nhất; người tiết kiệm chỉ bỏ ra 730 USD một lần. Con số sau 30 năm gấp hơn 4 lần số tiền ban đầu, từ một khoản gửi nhỏ được để yên.
- 1,000 USD ở mức 5%1,050 USD sau 1 năm; 1,102.50 USD sau 2 năm
- 730 USD để dành một lần ở mức 5%931.69 USD sau 5 năm; 3,155.02 USD sau 30 năm
- Sớm và muộn, ở mức giả định 7%50,000 USD góp tới 34 tuổi: 525,872 USD ở tuổi 65; 150,000 USD góp từ 35 tuổi: 472,304 USD ở tuổi 65
- Quy tắc 72Ở mức 7%, tiền tăng gấp đôi sau khoảng 10.3 năm
Bắt đầu sớm thắng bắt đầu lớn: phép tính
Đây là ví dụ giả định, minh họa ở mức 7%/năm ổn định. Không có khoản đầu tư thật nào cho mức lãi cố định như vậy, và đây không phải dự báo. Người A gửi 5,000 USD mỗi năm từ 25 đến 34 tuổi — tổng 50,000 USD — rồi dừng hẳn. Người B gửi 5,000 USD mỗi năm từ 35 đến 64 tuổi — tổng 150,000 USD.
Ở tuổi 65, người A có khoảng 525,872 USD; người B khoảng 472,304 USD. Người A bỏ ra chỉ bằng một phần ba mà vẫn về trước, vì tiền của A có thêm 10 năm để sinh lãi kép. Quy tắc 72 tóm tắt điều này: lấy 72 chia cho lãi suất để ước thời gian tiền tăng gấp đôi — ở mức 7%, khoảng 10.3 năm.
Phép tính này cũng chạy ngược
Nợ cũng sinh lãi kép: số dư thẻ tín dụng chưa trả lớn dần theo cùng một cách. Lãi tính trên phần lãi đã nợ, nên dư nợ vẫn phình ra dù không mua thêm gì. Phí và lạm phát cũng làm giảm phần lãi kép mang lại.
Lãi kép thưởng cho sự kiên nhẫn và đều đặn, không phải cho số tiền lớn hay khả năng đoán thời điểm. Bắt đầu nhỏ ngay bây giờ mới là điểm mấu chốt. Nội dung giáo dục, không phải lời khuyên đầu tư.
